Hartmassage met actieve compressie/decompressie
(ACD-CPR)
Index
Inleiding |
 |
Het princiepe van actieve compressie/decompressie-CPR (ACD-CPR) werd voor het eerst beschreven door Lurie et al. in 1989. Een patiënt gecollabeerd in de thuissituatie werd gereanimeerd door zijn vrouw, gebruik makend van een wc-ontstopper gemaakt uit rubber met een houten handvat. In het begin werd geen aandacht besteed aan deze nieuwe reanimatiemethode, tot dezelfde patiënt een tweede maal collabeerde, maanden na het primair cardiaal arrest. De zoon herinnerde zich de wc-ontstopper en kon met succes zijn vader reanimeren die, toen de urgentiediensten aankwamen, reeds weer bij bewustzijn was.
Werkingsmechanisme ACD-CPR |
|
Actieve compressie/decompressie wordt uitgevoerd met behulp van een manuele zuig- en
drukpomp. Bij de eerste compressie adhereert de pomp aan de thorax, welke wordt geexpandeerd door
een opwaartse kracht uitgeoefend op het handvat van de pomp. Compressie wordt
alternerend uitgevoerd door
een plaat gelocaliseerd in de pomp.
Gedurende de compressie is er een toename van de intrathoracale druk en in zekere mate een
rechtstreekse compressie op het hart, wat beide de bloedstroom uit de thorax veroorzaakt. Gedurende
de actieve decompressie genereert men een uitgesproken negatieve intrathoracale druk. Metingen van de oesophagale druk als standaard voor de intrathoracale druk en
vergelijkingen met de intratracheale drukken, toonden aan dat de intrathoracale druk gedurende
de compressiefase van standaard-CPR varieert van 5 tot 25 mmHg. Gedurende de decompressie valt
de druk terug tot -5 mmHg
[15]. Aldus zijn
de intrathoracale drukverschillen veel meer uitgesproken dan bij standaardreanimatie. Bij elke
compressie zal de snelle toename van intrathoracale druk het bloed uit de thorax stuwen, gedurende
decompressie zuigt de snel dalende intrathoracale druk het bloed uit de venen in de thorax,
resulterend in een significant groter bloedvolume in de thorax.
Na deze actieve decompressie volgt er ook een meer efficiënte compressie en een dalign in
de vasculaire weerstand, wat leidt tot een verbeterde bloedflow naar het diepe coronaire bed
zowel als naar de systeemcirculatie. De decompressie veroorzaakt immers een betere vulling
van het hart en dus een voorbereiding van de pomp
[27].
De coronaire en systemische bloeddoorstroming is afhankelijk van een aantal variabelen:
- Thoraxcompliantie
- De volemische status van de patiënt
- De myocardiale functie
- De kracht uitgeoefend gedurende de compressie
- De mate van obstructie van de luchtwegen
- De kwaliteit van de decompressie
- De thoraxcompliantie
- Adhesie van de pomp op de borstkas
Praktisch wordt ACD-CPR toegepast met behulp van de Cardiopump die op de thorax van de patiënt wordt geplaatst. Het toestel is draagbaar en niet duur in gebruik. Een drukmeter en een metronoom zijn ingebouwd om de CPR-techniek te optimaliseren.
ACD-CPR in combinatie met een weerstandsklep |
|
Door een kleine weerstandsklep te plaatsen tussen de endotracheale tube en de beademballon, kan de luchtweg tijdens de actieve decompressie afgesloten worden [15]. Hierdoor ontstaat een nog grotere dalign van de intrathoracale druk en wordt meer bloed naar de thorax aangevoerd. Tijdens de daarop volgende compressiefase opent de klep en stroomt de lucht naar buiten. De combinatie van de weerstandsklep tijdens ACD-CPR met een endotracheale tube met cuff kan de veneuze retour zelfs synergistisch verhogen [57] wat uiteindelijk de circulatie naar hart en hersenen verbetert met nog eens 50% [3]. De toename in negatieve intrathoracale druk komt tevens de ventilatie ten goede, het end-tidal CO2 neemt significant toe bij gebruik van de weerstandsklep, samen met de systolische, diastolische en coronaire perfusiedrukken. Ook is een snellere terugkeer naar spontane circulatie merkbaar.
Complicaties van ACD-CPR |
|
De grotere kracht en energie op de thorax zou sneller kunnen leiden tot ribfracturen. Vooral bij vrouwen met grote borsten en een dieper liggend sternum wordt
meer kracht overgebracht op de rand van het ACD-hulpmiddel, waardoor het risico op ribfracturen
vergroot. Een aangepast design, bijvoorbeeld door kussens aangebracht op de drukplaatsen, zou
deze problemen kunnen voorkomen
[27].
Bij ongeveer 10% van de reanimaties buiten het ziekenhuis blijft de
zuigkracht van het hulpmiddel moeilijk bewaard omwille van een vervorming van de
thoraxkooi, losse of fraile huid of omwille van braaksel dat de thorax glibberig
maakt.
Een enkele casus beschrijft massieve cardiale letsels in een infarctzone na
toepassing van ACD-CPR.